Barnaníðingabandalagið


Umræðan um hvort Jón Baldvin hefði átt  að fá að vera  stundakennari við Háskóla Íslands  vegna meintrar vafasamrar fortíðar heldur áfram út frá ýmsum sjónarmiðum, núna er umræða um umræðu. Það er áhugavert að  skoða að í facebook, blogg og  netfjölmiðlapistla  umræðu  tjáir fólk sig með eða á móti einhverju viðhorfi með lækum á facebook og  og með því að dreifa ábendingum um greinar/facebookarstatusa. Umræðan um umræðu  fjallar um hvað fólk er að miðla á milli sín þar. Þetta er áhugavert út frá pælingum um félagslega skiptimynt (e. social currency) og áhugavert að fylgjast með hvernig eða hvort bandalög og fylkingar fólks eru núna mynduð gegnum  það sem fólk dreifir á facebook (í þessu tilviki brot úr persónulegum bréfum og statusar og comment um meint vanhæfi og ábendingar um efni).

Ingvi Freyr  Vilhjálmsson skrifar blogg sem er greining hans á málflutningi þeirra sem vilja Jón Baldvin ekki sem stundakennara. (sjá greinina hérna Ingi Freyr Vilhjálmsson Neikvæður femínismi DV.is ). Greining hans byggir að mestu á einum facebook status hjá Hildi Lillendahl sem var lækatalning hjá einum gagnrýnenda facebook orðræðu hennar en hún lýsir þar hryggð sinni yfir að hann hafi uppskorið yfir hundrað læk  og mörg hver frá málsmetandi skáldum og þjóðfélagsrýnum fyrir að segja facebook umræðu hennar gefa til kynna  að hún og aðrir sem slíku dreifðu væru haldin bæði kvalalosta og gægjufíkn og  yfirdrifnum hefndarþorsta.

Ég mun vonandi  seinna að halda áfram með pælingu um það sem deilt er á félagsmiðlum sem félagslega skiptimynt og tæki til að búa til fylkingar. Fer fólk  í “Barnaníðingabandalagið” ef það lækar einhverja netgrein, blogg eða facebook status?

Hér er  komment sem ég skrifaði á blogg Inga Freys sem ég set hér inn svo það glatist ekki:

Tvær konur skrifa frekar kurteislegt og opið bréf til háskólayfirvalda þar sem þær mótmæla ráðningu eins stundakennara vegna vafasamrar fortíðar og bréfið endar með rosalegri hótun “við munum ekki sitja þegjandi”. Ég sé ekkert að þessu bréfi og að því að kalla eftir því frá háskólanum hvort viðeigandi sé að umræddur aðili sé stundakennari þar. Ég sé hins vegar sitthvað á því hvernig háskólinn tók á málinu. Ég hefði óskað að háskólayfirvöld hefðu svarað þessu bréfi með öðru jafnkurteislegu þar sem þau segðu að vissulega væri gott ef allir sem þar stíga í kennarasæti væru vammlausir menn með hreint hjartalag sem aldrei hefðu sagt eða gert neitt í fortíð sinni sem sært hefði eða hneykslað neinn annan.

Hins vegar væri það svo að ekki væri annað bakgrunnstékk gert á háskólakennurum en þeir hefðu viðeigandi hæfni ( mælda í menntun og vísindastörfum) og reynslu mælda í því sem fólk hefði starfað að og háskólinn reyndi að tengja sig við samfélagið en ekki einangra sig frá því og ráðning umrædds stundarkennara væri vegna þess að hann kæmi með yfirsýn og sjónarhorn frá stjórnmálamanni sem sjálfur stóð í eldlínu á tímum mikilla umbrota. Einnig hefði ég vísað í þær siðareglur og vinnureglur sem háskólakennarar eiga að hlíta og bent á að  háskólinn kannaði ekki fortíð háslólakennara nema hvað varðar þá þætti sem þeir eru metnir eftir og virðing fyrir tjáningarfrelsi og þekkingu væri þar í hávegum höfð.

Ég sé ekkert athugavert við sem mesta umræðu um þetta mál og hvet femínista til að nota áfram þau beittu vopn sem hræða svo mjög að “sitja ekki þegjandi”. Það er ekkert að því að efla umræðu. Það er hins vegar svo að þær umræðuflóðgáttir sem hafa opnast með tilkomu ýmis konar netmiðlunar almennings geta breytt umræðu í kolmórautt flóð sem getur dregið einstaklinga með sér og drekkt þeim. Mannréttindi eru líka fyrir fólk sem liggur undir grun fyrir ósiðlegt og glæpsamlegt athæfi og reyndar líka fyrir harðsvíraða glæpamenn sem hafa afplánað. Það er ekki siðlegt að dreifa viðkvæmum einkabréfum, allra síst ef þau draga með inn í umræðuna fólk sem málið snýst ekki um og fela ekki í sér sönnun um eitt eða neitt saknæmt eða ósiðlegt athæfi.

Það er einnig álitamál sem mér finnst ákaflega brýnt að ræða hvort háskólar eigi að vera einhvers konar umönnunarstofnanir fyrir viðkvæmt fólk sem þolir ekki mikið hnjask og því sé nauðsynlegt að hlífa nemendum þar sérstaklega við venjulegu breysku fólki með fortíð. Ég satt að segja held að háskólinn yrði  litríkara samfélag með meiri jarðtengingu við lífið utan við ef þar kennir als konar fólk, jafnt guðlegar verur sem eru svo blásnar af manngæsku að þær snerta ekki jörðina þegar þær labba sem og breyskir menn og ribbaldar.

Það er eingöngu þetta tvennt sem stuðar mig í málflutningi femínista sem hafa tjáð sig undanfarna daga, það er of langt gengið á mannhelgi einstakra nafngreindra aðila sem taldir eru ekki þess verðir að hafa sömu lýðréttindi og við hin til að starfa og njóta friðhelgi og það er of mikil áhersla á að háskólanám eigi að skipuleggja fyrir viðkvæmar sálir. Að þessu sögðu þá er flott að sem mest umræða sé og sem litríkust af hálfu femínista

Það er svo, það vitum við sem höfum lengi verið í þeirri mannréttindabaráttu sem femínismi er að við náum engum árangri með því að vera stillt og þæg. Það er um að gera að nota umræðu sem verkfæri til að þoka málum áfram og sýna og kynna hve kynferðisofbeldi er algengt og inngróið í okkar samfélag og mælikvarði á árangur er t.d. ef það sem kallað var ókurteisi og dónaskapur fyrir áratugum er kallað áreitni og kynferðisofbeldi í dag. Eitt nýtt orð hef ég séð notað í þessari umræðu. Það er orðið “Barnaníðingabandalagið”. Ég veit að ég á ekki að brosa að þessu en orðið minnir mig svo mikið á skúrka minnar bernsku sem voru “Björnebanden” í Andrésblöðunum dönsku. Nú hafa tímarnir breyst og viðmiðin í umræðu þannig að nú verður sá sem tekur upp hanskann fyrir meinta beitendur kynferðisofbeldis að þeir verða að sverja af sér að þeir séu ekki í hinu mikla barnaníðingabandalagi.

Fyrri skrif mín um þetta mál:
Háskólar – Bólstraðar dyngjur fyrir innilokaða nemendur? | Salvör Kristjana

Háskólar – Bólstraðar dyngjur fyrir innilokaða nemendur?

Við lifum í samfélagi þar sem það er hluti af lífsreynslu margra að vera í nokkur ár í háskólanámi á árunum milli tvítugs og þrítugs en líka oft seinna á lífsleiðinni  þegar fólk skiptir um starfsvettvang og margir stunda líka framhaldsnám með vinnu um nokkurra ára skeið. Sú þróun hefur átt sér stað á Íslandi sem og í öðrum löndum að meirihluti háskólanema er konur. Það er hugsanlega til marks um valdeflingu kvenna sem sækja fram á öllum sviðum en það er líka hugsanlega til marks um annað og duldara hlutverk háskóla en að fræða og kenna.

Mér verður hérna hugsað til látinnar baráttukonu, Magdalenu Scram og brýninga hennar á fundum í Kvennalistanum fyrir löngu, hún varaði  okkur við að halda að menntun skilaði konum meiri völdum eða bætti stöðu þeirra og benti á starfsstéttir kvenna þar sem sífellt væri gerðar meiri kröfur um menntun án þess að það skilaði sér í launum eða stöðu á vinnumarkaði. Ég veit ekki hvort þessi hughrif, þessi minning um Magdalenu Schram kemur núna upp í hugann vegna þess að það  er dóttir hennar Guðrún Harðardóttir sem núna hefur lýst upp sviðið fyrir mál sem nú er til umræðu.

Staðan er þannig að Guðrún dóttir Magdalenu hefur ásakað Jón Baldvín eiginmann móðursystur sinnar fyrir kynferðislega áreitni við sig sem barn  sem m.a. kom fram í bréfum sem hann skrifaði en gefsur úr þessum bréfum hafa verið birtar. Jón Baldvin mun hafa verið beðinn um að vera stundakennari á námskeiði í Háskóla Íslands og  kenna háskólanemum um veikleika, stöðu og áhrif smáþjóða. Á vefrítið Knúz birtist grein þar sem kallað er eftir viðbrögðum við þessu frá HÍ og það gagnrýnt að maður sem hafi sýnt á sér svo stórkostlegan dómgreindarbrest sé fenginn til kennslu (sjá hér Háskóli Íslands – griðastaður dónakarla? )

Í framhaldi þá mun í HÍ hafa verið horfið frá ráðningu Jóns Baldvins sem stundakennara.  Miklar umræður og snarpar orðasennur hafa orðið á samfélagsmiðlum og í fjölmiðlum um þetta mál, þ.e. hvort Jón Baldvin megi kenna eða ekki.

Í gegnum umræðu má greina það  viðhorf til náms í háskóla að það þurfi  og sé hluti af skipulagi háskólanáms   að vernda nemendur fyrir einhvers konar upplifun sem getur komið róti á tilfinningar þeirra og einn liður í því sé að misbjóða ekki nemendum með fyrirlesurum eða kennurum sem “hafi fengið einhvers konar opinberan áfellisdóm vegna mála sem eru svona viðkvæm” svo ég vísi orðrétt í Jón Ólafsson sem fjallaði um þetta í útvarpinu nýlega en hann segir m.a. “háskólakennsla er samskipti fólks og þegar kennari er settur í námskeið eða gestafyrirlesari kemur inn í námskeið þá er verið að bjóða nemendum og í rauninni verið að mælast til þess af nemendum að þeir eigi tiltölu náin samskipti við þetta fólk sem kemur inn og þegar það  er  svona orkar mjög tvímælis að það sé hægt vegna einhvers í fortíð kennarans eða fyrirlesarans að ætlast til þess að allir geti umgengist hann eins og eðlilegt sé að umgangast háskólakennara   þá held ég að það séu mjög sterk  rök gegn því að fá slíkan mann í kennslu“.

Ég nefndi þetta viðtal hérna við Jón Ólafsson vegna þess að ég tók eftir að á Facebook voru margir sem vitnuðu í það og sögðu það hafa breytt viðhorfi sínu þ.e. nú væru þeir eins og Jón sannfærðir um að það ætti ekki að leyfa Jóni hinum að kenna. Ég er reyndar  gapandi yfir þessum rökum og get ekki lesið orðskrúðið “einhvers konar opinberan áfellisdóm yfir málum sem eru svona viðkvæm” öðruvísi en mælandi slíks telji að rógur, áburður eða  mergjaðar  kynferðislýsingar  séu nóg til að loka dyrum menntastofnana fyrir þeim sem fyrir því verða. Ég er ekki að bera í bætifláka fyrir Jón Baldvin  sem í besta falli var uppvís að siðferðisbresti  og dómgreindarskorti heldur að benda á að þessi krafa á hömlur á tjáningu og á  hverjir megi tjá sig við nemendur  í háskólum er skrýtið viðhorf til háskóla, viðhorf sem lítur á háskóla sem bólstraðar dyngjur í  miðaldraklaustrum þar sem inni sitja við fagra iðju konur sem verndaðar eru og jafnframt útilokaðar frá hinum grimma heimi utan múranna. Viðhorf sem líta á kennara  sem vaktmenn þekkingar og  fangaverði sem hafa það hlutverk aðallega að sigta út það sem er hollt og gott fyrir nemendur og gera betrunarvistina bærilegri.

Hér fyrir neðan eru svo tveir pistlar sem ég skrifaði áður um þetta mál.

Pistill sem ég skrifaði á facebook um grein Ögmundar Jónassonar

Ég er sammála Ögmundi um að sú ákvörðun hvar sem hún var tekin og af hverjum að varna Jóni Baldvin Hanibalssyni að vera stundakennari við Háskóla Íslands er mannréttindamál. Háskóli Íslands er ekki löggæsla. Háskóli Íslands er stofnun sem sýslar með þekkingu og fróðleik. Í listum og þekkingarsköpun og miðlun þekkingar er mikilvægt að málfrelsi og tjáningarfrelsi sé sem mest. Jón Baldvin hefur óumdeilanlega innsæi og reynslu á því sviði sem til stóð að hann kenndi. Meiri reynslu og innsæi en flestir aðrir.
Það er afleitt samfélag sem reynir að hefta tjáningu þeirra sem aðhafast eitthvað sem brýtur í bága við almenningsálit og hneykslar fólk. Fyrir nokkrum árum var einn ungur maður sem hafði skrifað margar greinar á Vísindavefinn og þótti efnilegur fræðimaður uppvís og fundinn sekur fyrir dómi um hræðileg afbrot, að byrla stúlkum óminnislyf og nauðga. Mig minnir að í kjölfarið hafi greinar hans á Vísindavefnum verið fjarlægðar og það var skrifuð grein um hann á íslensku Wikipedia þar sem hann var í frekari gapastokk götunnar. Ég er ekki að réttlæta afbrot af þessu tagi þó ég segi að þetta var ill aðför og ekki sæmandi í siðuðu samfélagi. Fangar og grunaðir menn hafa mannréttindi eins og aðrir og þeir sem eru grunaðir eru ekki sjálfkrafa sekir. Það er dómur á hversu mikið við metum mannréttindi hvort við teljum að þau séu líka fyrir óvini okkar, þá sem við hötum og fyrirlítum og þá sem okkur er illa við.
http://ogmundur.is/annad/nr/6802/

Pistill sem ég skrifaði 29. ágúst  við frétt í Fréttablaðinu

Ég las í Fréttablaðinu í dag að horfið væri frá því að Jón Baldvin væri gestafyrirlesari á þessu námskeiði.Það stakk mig verulega. Ég held að Jón Baldvin hafi margt fram að færa hvað varðar stjórnmál lítilla þjóða og þá sérstaklega Eystrasaltsþjóða. Ég veit líka að hann nýtur mikils álits þar vegna þess að það var fyrir hans tilstilli sem Ísland viðurkenndi sjálfstæði Eistlands og Lettlands 1991. Ísland var fyrsta landið sem viðurkenndi sjálfstæði Eistlands og það vakti heimsathygli. Ég hef komið nokkrum sinnum til Eistlands og ég hef skynjað hve mikils virði þetta var fyrir Eista, ég hef talað við fólk sem þá var í stjórnmálabaráttu í Eistlandi, fólk sem safnaðist saman við þinghúsið þar og kveikti elda og var milli vonar og ótta, ótta um að sovétski herinn réðist til atlögu hvenær sem var og bældi niður með harðri hendi og ofbeldi uppreisn borgara þar.

Það er blint ofstæki að fara fram á að rödd Jóns Baldvins megi ekki heyrast í Háskóla Íslands varðandi stjórnmál vegna óviðeigandi persónulegra bréfaskrifta hans á sínum tíma. Ég hef lesið það sem hefur komið fram í fjölmiðlum um þessi bréf og það er vissulega ámælisvert og hneykslanlegt hvernig hann tjáði sig og allt sem kemur fram í þessum samskiptum fullorðins manns og barns, það virðist vera dæmi um “sexual grooming” af hans hálfu. Það hefur hins vegar ekki komið fram eða verið reynt á fyrir dómi að ég best veit að Jón Baldvin hafi gerst sekur um líkamlegt kynferðisofbeldi gagnvart barni. Það er í anda þess samfélagskerfis sem við búum við að allir skuli vera álitnir saklausir þar til færðar hafa verið sönnur á sekt eða sakleysi fyrir dómsstólum, á vettvangi þar sem fólk hefur möguleika á að verja sig.

En jafnvel þótt Jón Baldvin hefði verið ásakaður um kynferðisbrot gegn barni og það hefði farið til dómstóla og hann verið sakfelldur og tekið í því framhaldi út dóm þá er það illt samfélag sem er þess eðlis að það fylgi því útskúfun um aldur og ævi að brjóta af sér, líka útskúfun á þeim sviðum sem ekki eru tengd afbrotinu.

Í þessu dæmi er veist að manni fyrir að leggja starfskrafta sína fram til Háskóla Íslands, þekkingu og hæfni sem hann hefur aflað sér á langri ævi vegna ásakana sem hafa komið fram um hvernig hann kom fram við börn í fjölskyldu sinni. Það er vissulega einkennilegt (svo notað sé eins milt orðalag og hægt er) hvernig Jón Baldvin kom fram við unglingsstúlku og viðhorf hans til vændiskvenna sem endurspegluðust í einu bréfa hans eru þess eðlis að það er hvorki heppilegt að hann sé fyrirlesari um barnavernd né samfélagsmál sem tengjast misneitingu á fólki í kynlífsþjónustu.

Ég vil vara við blindu ofstæki jafnvel þó þar sé undir merkjum þess sem menn skynja sem jafnréttisbaráttu og frelsi og uppreisn hins kúgaða gagnvart því valdi sem kúgaði hann. Þegar ég var á ferð í Tallinn í Eistlandi þá get ég ekki annað en tekið eftir hver hræðilega kröpp kjör fátæks rússnesks minnihluta voru í borginni og hve mikið harðræði og augsýnilega fæð margir Eistar lögðu á það fólk. Þá var líka verið að setja í gegn lög í Eistlandi sem sennilega eru ennþá við lýði sem brutu að mínu mati gegn mannréttindum rússneska minnihlutans varðandi aðgengi til ýmislegs í samfélaginu s.s. starfa, menntunar og lýðréttinda. Þessir Rússar voru innfluttir og afkomendur innfluttra Rússa sem höfðu verið fluttir í pólitískri refskák Sovétskra yfirvalda í því markmiði að innlima Eystrasaltsríkin og leysa upp þau ríki. En núna hötuðu hinir nýfrjálsu Eistar þessa innfluttu nýbúa og þeir bjuggu ekki við mannréttindi. Vissulega er sjálfstæði kúgaðra smáþjóða og kúgaðra samfélagshópra eins og kvenna mikils virði en það er mikilvægt að við missum ekki sjónar á því að mannréttindi eru fyrir alla, líka þá sem eru ólíkir okkur og deila ekki lífssýn okkar og menningu.

 Nokkrir tenglar yfir samfélagsumræðuna um Jón og kennsluna:

 

 

Kennimerki – vottorð um nám eða hæfni “Badges”

Í netumhverfi nútímans þar sem nám fer fram út um allt og ekki eingöngu í skólum þá er líka eðlilegt að meta nám á annan hátt en með ástundun í skóla eða námsárangri á prófum. Eitt slíkt mat á námi er að nota ýmis konar merkingar eða stjörnugjöf  eða kennimerki fyrir nám eða hæfni. Sá sem skartar slíkri merkingu hefur unnið sér það til með að fara í gegnum ferli eða sýnt hæfni sína. “Badges”  eru stafrænar orður, merki eða tákn um að nám hafi átt sér stað og henta ágætlega þegar nám er hlítarnám (e. mastery learning).

Prófskírteini, hefðbundin námsvottorð og hefðbundnar náms- og starfsferilsskrár veita oft ekki mikilvægar upplýsingar um nám og hæfi. Nám fer fram innan sem utan menntastofnana og það er mikilvægara að vita hvaða færni og þekkingu einstaklingur býr yfir heldur en hvernig hann stendur sig í samanburði á prófum.

Dæmi um námssíður sem nota badges eru Openstudy og Khanacademy

Hér eru nokkrar vefslóðir um Badges